Aktualizacja: 25.03.2010

Regionalny Ośrodek Kultury i Sztuki

w Suwałkach

tu jesteś: strona główna / dofinansowane projekty / Ludowa tradycja Suwalszczyzny

Ludowa tradycja Suwalszczyzny —etnograficzne kompendium

 zobacz kronikę projektu

Ludowa tradycja Suwalszczyzny – etnograficzne kompendium

to urzeczywistniona, od dawna podejmowana inicjatywa suwalskich etnografów i folklorystów działających w kilku samorządowych placówkach kultury na Suwalszczyźnie. W 2009 roku projekt uzyskał pozytywną ocenę i dofinansowanie zarówno Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, jak i Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego w Białymstoku, dzięki czemu mogliśmy wreszcie rozpocząć jego realizację. W bieżącym roku realizujemy, również z udziałem funduszy ministerialnych, wojewódzkich, a także samorządu lokalnego — drugi etap projektu, tj. prace redakcyjne i wydanie drukiem książki.

Projekt dotyczy przeprowadzenia badań i opracowania dokumentacji architektury i sztuki ludowej w sposób weryfikujący zmiany zaszłe na przestrzeni 40 lat od czasów badań prowadzonych przez prof. dr hab. Mariana Pokropka, pracownika naukowego (obecnie emerytowanego) Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Warszawskiego., zawarte w jego opublikowanej przed 30 laty pracy „Wytwórczość i sztuka ludowa Pojezierza Suwalsko-Augustowskiego” (Warszawa 1979). Do chwili obecnej jest to jedyny materiał traktujący całościowo o ludowej kulturze materialnej regionu Suwalszczyzny. Zawartość tej, wyczerpanej od ponad 25 lat książki, jest do dzisiaj podstawowym kompendium etnograficznej wiedzy o rękodziele i sztuce ludowej Suwalszczyzny.
 

Celem projektu jest przeprowadzenie badań uaktualniających i wydanie ich w postaci popularno-naukowej publikacji z płytą CD.  W ramach projektu zrealizowano następujące działania:

• jesienna sesja popularno-naukowa (listopad 2009), pt. „Zachowanie i ochrona dziedzictwa kulturowego Suwalszczyzny”. będzie podsumowaniem kilkudziesięcioletnich badań ekspedycyjnych prof. dr hab. M. Pokropka na Suwalszczyźnie oraz prezentacją dokonań obecnych;

• multimedialna wystawa zdjęć archiwalnych (listopad - grudzień 2009), jak i tych wykonanych podczas badań uzupełniających, z dołączonymi przykładami folkloru muzycznego Suwalszczyzny, w celu zilustrowania doniosłości wykonanej pracy. Po raz pierwszy wystawa zaprezentowana będzie podczas sesji. Wystawa została rozpowszechniona w szeregu projekcji dla uczniów w szkołach regionu. Obecnie jest dostępna na płycie CD (szczegóły w Kronice projektu)

Podsumowaniem prac badawczych przeprowadzonych przez profesora Mariana Pokropka i zespół będzie materiał, który posłuży do opracowania i wydania w przyszłym roku publikacji zbiorowej pod (roboczym) tytułem „Kultura i sztuka ludowa Suwalszczyzny”. Planowana w 2010 r. publikacja zdecydowanie przyczyni się do ochrony dziedzictwa kultury materialnej Suwalszczyzny, poprzez wykonanie rzetelnej dokumentacji i popularyzację jej efektów. Jednocześnie publikacja ta będzie najbardziej znaczącym historycznie (nie doraźnym) dorobkiem Regionalnego Ośrodka Kultury i Sztuki w Suwałkach.

W roku 2010 planowane są następujące działania, dostępne szerokiej publiczności:

• zimowe seminarium popularno-naukowe (grudzień 2010), połączone z promocją książki.

W ramach rozszerzonego II wydania prof. Pokropek zamierza ukazać nie tylko stan przeszły ludowej tradycji regionu, ale także ciągłość istnienia wielokulturowej Suwalszczyzny aż po dzień dzisiejszy, ze sportretowaniem współczesnych najwybitniejszych twórców ludowych. Dodatkowy rozdział opisywać będzie folklor Suwalszczyzny w wersji niestylizowanej. Publikacji towarzyszyć będzie wkładka – resumé w jęz. angielskim i litewskim. Częścią drugiego wydania będzie dołączona płyty CD zawierająca reprezentatywne przykłady folkloru muzycznego regionu.

Planowany zakres poszerzenia merytorycznego:

1. Poszerzenie informacji o tożsamości kulturowej Suwalszczyzny.

2. Przyrost wiedzy etnograficznej nt. regionu w latach 1979-2009.

3. W stosunku do wydania z 1979 r. - wielokrotne zwiększenie materiału ilustracyjnego w projektowanej książce,

4. Porównanie i rozróżnienie między sztuką ludową Suwalszczyzny i regionów ościennych: północnego Podlasia, północno-wschodniego Mazowsza, północno-zachodniej Białorusi, południowo-zachodniej Litwy oraz wschodnich Mazur.

5. Poszerzenie informacji nt. rzeźby ludowej i malarstwa oraz przydrożnych krzyży i kapliczek (oddzielny rozdział nt. architektury sakralnej).

6. Najwybitniejsi twórcy regionu z lat 1970-2009 (biogramy oraz ilustracje ich prac).

7. Zaktualizowana i poszerzona bibliografia.